Afhankelijkheidsbewustzijn oorzaak falen zelfsturend team!

Zelfsturende teams zijn in opmars. Het succes van buurtzorg met zijn 40% lagere operationele kosten heeft deze trend een extra boost gegeven. Niet alle teams, die de overgang maken naar zelfsturing zijn succesvol. Als zelfsturing vanwege kostenreductie wordt ingevoerd, zijn teams minder succesvol dan als vanuit de missie van de organisatie en de klant centraal wordt gesteld.

Vanuit de missie kunnen medewerkers zichzelf beter organiseren dan organiseren rondom het uitvoeren van taken gebaseerd op instructies.

Wat is het geheim van een succesvol zelfsturend team?

Ondanks dat teams zichzelf succesvol organiseren ligt het ziekteverzuim hoger dan binnen traditioneel georganiseerde teams waar leidinggevenden de touwtjes in handen hebben. Hoe ontstaat het hogere ziekte verzuim ondanks het succes van een hogere productiviteit? Waarom falen zelfsturende teams regelmatig?

Ons gedrag is voor 90% geconditioneerd

Onderzoekers van de Stanford Universiteit ontdekten dat de meeste mensen voor meer dan 90 procent geconditioneerd zijn door overtuigingen die ze verworven hebben voor hun 22e levensjaar. Die conditionering is erop gericht om te gehoorzamen aan gezag. Deze conditionering functioneert goed zolang medewerkers alleen hun leidinggevenden hoeven te volgen. Zodra een team overgaat op zelfsturing krijgen de medewerkers te maken met meerdere beïnvloeders zoals collega’s en klanten. Medewerkers dienen nu niet alleen rekening te houden met de eisen van zijn leidinggevende maar ook met die van zijn collega’s en klanten. Dit maakt het werk aanzienlijk complexer.

Basis voor zelfsturing is persoonlijk leiderschap

Om de toegenomen complexiteit het hoofd te kunnen bieden dient een medewerker zijn oude conditioneringen van volgzaamheid te transformeren naar persoonlijk leiderschap. Als deze stap wordt overgeslagen zal het rendement van zelfsturing tegenvallen en het ziekteverzuim oplopen.

80% van de medewerkers functioneert vanuit een afhankelijkheidsbewustzijn

Steven Covey definieerde ooit 3 bewustzijnsfasen; afhankelijkheid, onafhankelijkheid en gekozen wederzijds afhankelijkheid. 80% van de medewerkers functioneert in bewustzijnsfase afhankelijkheid. Dit betekend dat deze medewerkers automatisch reageren op prikkels (stimulus) door respons gedrag. Ze houden zich graag aan de regels, doen wat er van ze verwacht wordt, zijn volgzaam en voorspelbaar. Ideale medewerkers voor traditionele teams die door een leidinggevende wordt aangestuurd op basis van volgzaamheid.

Zelfsturing vraagt om persoonlijk leiderschap

Zelfsturende teams verlangen pro-actieve, ondernemende en zelforganiserende medewerkers. Dit vereist een andere bewustzijnsfase. Zodra een organisatie overstapt naar zelfsturing dienen de medewerkers naar bewustzijnsfase onafhankelijkheid ontwikkeld te worden. Dit vergt tijd en aandacht. Volgens Steven Covey heeft het aanleren van sociale vaardigheden in bewustzijnsfase afhankelijkheid geen zin. Eerst dient het bewustzijn van medewerkers ontwikkeld te worden naar bewustzijnsfase onafhankelijkheid. Pas daarna heeft het ontwikkelen van sociale vaardigheden effect op een betere samenwerking.

Een medewerker durft pas nee te zeggen als zijn bewustzijnsfase de staat van onafhankelijkheid heeft bereikt. Pas als medewerkers nee kunnen zeggen kunnen ze volmondig ja zeggen en verantwoordelijkheid dragen.

Persoonlijke ontwikkeling vergelijkbaar met opstijgen raket

Persoonlijke ontwikkeling kan worden vergeleken met het opstijgen van een raket. Een raket verbruikt 90% van zijn brandstof om los te komen van de dampkring. Dit geldt ook voor persoonlijke ontwikkeling. In het begin ontwikkelen medewerkers in bewustzijnsfase afhankelijkheid traag. Na een aantal jaren gaat het ineens heel snel met de persoonlijke ontwikkeling. Medewerkers functioneren dan in bewustzijnsfase onafhankelijkheid. Ze zijn niet meer volgzaam maar autonoom, pro-actief, ondernemend, creatief en flexibel.

Zelfsturende teams niet aan hun lot overlaten

Managers weghalen en teams aan hun lot overlaten werkt niet. Effectiever is om managers te transformeren naar dienende leidinggevenden. Vervolgens begeleiden zij hun medewerkers stap voor stap van een afhankelijkheidsbewustzijn naar een onafhankelijkheidsbewustzijn. Medewerkers bereiken dan een staat van persoonlijk leiderschap. Het ontwikkelen van medewerkers wordt versneld als ze daarbij getraind worden in bewustzijnsontwikkeling. Ze worden zelfstandig, productiever en het ziekteverzuim daalt.


463 views | Reageer (0 reacties) Dit bericht is geplaatst in Column. Bookmark de permalink.