Eigen verantwoordelijkheid voor de carrière

Ik stel regelmatig, op allerlei plekken, dat mensen eens wat meer verantwoordelijkheid moeten nemen voor hun eigen carrière. Dat iedereen daar mede voor verantwoordelijk is en daar dus ook zelf in zou moeten investeren. Iets dat ik de afgelopen verkiezingen wederom in geen enkel verkiezingsprogramma heb terug gezien. Ja, er wordt wel geroepen dat iedereen een eigen verantwoordelijkheid heeft, maar in de maatregelen is het of de werkgever of de staat die iets moet regelen.

Nu stel ik niet dat je volledig zelf verantwoordelijk bent voor je eigen ontwikkeling, maar wel dat je daar zelf een significante bijdrage aan moet leveren. En…. dat je daar ook op aangekeken en afgerekend mag worden.

WW en opleiding

Ik vind bijvoorbeeld dat werknemers net zo goed als werkgevers verantwoordelijk zijn voor de opleiding en het onderhoud van de kennis van deze persoon. Ik zou bijvoorbeeld voorstander zijn van de ontslagvergoeding afhankelijk maken van de investering in de medewerker, maar ook de WW duur afhankelijk maken van de investering van de medewerker zelf.

Hoe moeilijk is het af en toe een boek te lezen over je vakgebied? Waarom zou je niet ook een opleiding kunnen volgen zonder dat je baas die betaalt? En als dat financieel niet uit komt is er nog altijd zoiets als een extreem groot scala aan gratis opleiden, zoals bij de Khan Academy. Spreek je nog geen Engels? Genoeg gratis taaltrainingen te volgen online en meer dan genoeg lesboeken in de bieb.

De reden dat ik hier zo fel op ben is omdat ik merk dat heel veel mensen, zowel kennisprofessionals als ‘gewone arbeiders’ niets doen om klaar te zijn voor de toekomst. Vele jaren geleden kwam dit al bij mij binnen toen HR managers van IT bedrijven me vertelde: onder de 30 klagen onze mensen over een tekort aan opleidingsbudget, boven de 30 (zeker als er kinderen zijn) maken ze het niet meer op. Tegen de tijd dat ze 40 zijn hebben wij een probleem want ze zijn niet meer bij, maar we kunnen ze niet dwingen. Voor de goede orde, dit bedrijf had ‘vrij’ budget, het was dus niet zo dat men steeds dezelfde trainingen moest volgen.

Niet iedereen

Vaak hoor ik als tegen argument dat ‘niet iedereen geschikt is voor die verantwoordelijkheid’. Dat zou, volgens hele brede groepen mensen, mogelijk alleen kunnen gelden voor hoger opgeleiden. Wat ik niet begrijp is dat mensen dat kunnen stellen. Immers, lager en middelbaar opgeleiden kunnen ook andere hele grote verantwoordelijkheden dragen. Denk aan het kopen van een huis of het krijgen van kinderen. Als we deze mensen ook vertrouwen met de levens van anderen en de verantwoordelijkheid geven voor het maken van keuzes die goed zijn voor deze anderen (kinderen), waarom zouden ze dan niet de verantwoordelijkheid over hun eigen leven en carrière aankunnen?

Let op, ik stel hier dus expliciet niet dat deze mensen geen kinderen zouden moeten krijgen, ik stel dat aangezien ze dat kunnen en dat meestal best goed gaat, ze dus ook de verantwoordelijkheid voor hun eigen carrière (deels) kunnen geven. En ook een lager of middelbaar geschoolde dient gewoon ‘bij te blijven’ en vooral zich zijn of haar toekomst te realiseren.

Toekomst gericht denken en werken

Om een idee te geven van wat ik bedoel. Natuurlijk is het nu heel erg handig dat mensen vrachtwagen-, bus- of taxichauffeur worden. Echter, de bestuurderloze auto komt eraan en of dat 10, 15 of 20 jaar zal duren is de vraag, maar dat alle jongeren die nu in zo’n beroep instromen dit niet tot hun pensioen kunnen doen niet. Je kan geen busmaatschappij of transportbedrijf vragen om in deze jongens te investeren voor een baan buiten het chauffeurswezen, maar deze mensen moeten die tijd wat mij betreft toch echt gebruiken om straks een andere baan te regelen. Je kan over 15 naar niet zeggen: dit hadden we niet zien aankomen.

Hetzelfde geldt natuurlijk voor de kennisprofessional, die is ook gewoon verplicht zijn of haar kennis bij te houden. Klagen is heel makkelijk, de verantwoordelijkheid afschuiven ook, maar elk jaar een paar boeken lezen is een kwestie van willen, niet van tijd, maar van prioriteit. En geld speelt daarin ook geen rol, want elk boek kan je zo ongeveer lenen (voor mij een tweet, wederom zo’n investering in jezelf, een goed netwerk) of je gaat gewoon naar de bieb.

Dus….

Ik ben benieuwd of iemand mij kan vertellen waarom we altijd zo spastisch doen over mensen (mede) verantwoordelijk maken voor hun eigen carrière? Waarom we mensen die niet in zichzelf hebben geïnvesteerd hetzelfde behandelen als mensen die dat wel gedaan hebben? Waarom we altijd maar roepen dat hele grote groepen die verantwoordelijkheid niet aankunnen, terwijl we ze wel tonnen in hypotheek en de levens van kinderen toevertrouwen.

Ik ben dus van mening dat het wel kan. Uitzonderingen daargelaten natuurlijk (denk aan mensen in inrichtingen of met andere (geestelijke) beperkingen. Ik geloof ook dat als we andere mensen eens wat meer eigen verantwoordelijkheid geven, dat we deze groepen juist veel beter kunnen helpen omdat er veel meer geld voor over blijft.


Over Bas van de Haterd

Bas van de Haterd is professioneel bemoeial. Hij helpt organisaties klaar te stomen voor de veranderende wereld van werk, met robots, 3D printers en zelfrijdende auto's. Hij heeft hierover o.a. de boeken (R)evolutie van Werk en '10 Banen die verdwijnen & 10 Banen die verschijnen' geschreven. Hij is te bereiken op bas@vandehaterd.nl
5.505 views | Reageer (10 reacties) Dit bericht is geplaatst in Beleid. Bookmark de permalink.
  • inHRM

     Beste Bas,
    wij zijn het al een tijdje eens over dit onderwerp.
    Er is natuurlijk ook een andere kant, mensen die dat wel doen! In deze tijden van slecht nieuws moeten we dat niet vergeten!
    Enige jaren geleden zond VPRO tegenlicht een mooi documentaire uit over Singapore
    http://www.allesgemist.nl/video/Tegenlicht%3A+Singapore+Inc./48648
    Wellicht dat we deze maar eens wat vaker moeten herhalen!
    .
    Je hebt wellicht mijn verhaal over Talent 2.0  ook wel eens bekeken:
    http://www.slideshare.net/alhoupart/outplacement-20-defined-explored-explained-1686103
    Dat staat inmiddels al weer 3 jaar op internet. Het is ook van mij een stokpaardje, maar wellicht moeten we wakker worden door een crisis. De echte verandering komt als er een sense of urgency is.
    .
    Wat mij ook wel verbaasd is dat het heersende paradigma ook wel is dat je een opleiding moet volgen om een ander vak te leren. Ik denk dat dit ook nog wel oud denken is. We tenderen nog steeds in de traditionele functionele silo’s te denken. HRM F&A Mrkt & Sales e.d.  Pas jij in deze hokjes? De vraag stellen is het antwoord geven. Ik zie dat organisaties veranderen en zie marketing en HR steeds meer naar elkaar toe groeien, maar in het opleidingsaanbod komt dit niet terug. Dat moet je zelf doen, maar diploma’s zijn er niet, anders dan bloggen en laten zien dat in een veranderende wereld nieuwe paradigma’s opkomen.
    .
    Het nieuwe werken is ook niet nieuw, het is van alle tijden! Permanente Educatie, dat begrip is gedateerd, maar nog nooit zo actueel geweest. Dat geldt ook voor meegroeien met de tijd en in je eigen employability. Investeren in je eigen employability ontwikkeling kost tijd en is hard werken, is de Voice of Holland laten voor wat het is en een of twee lezingen op TED of GoogleTalks volgen. Dat is een vorm van eigentijds leren, meegaan met je tijd en de leerplekken zoeken die bij jou passen en waarde toevoegen.
    Ik laat het hier even bij, ik hoef jou niet over de streep te trekken. Waren wij de enige “HR” vorige week op de innovatie dagen, het zou zo maar kunnen ……
    Groeten,
    Alexander Crépin

    • @alexander Wat betreft die hokjes heb je gelijk, de mensen die doorgaans echt het verschil maken passen daar niet in. De meest succesvolle consultants en interimmers zeggen ook altijd: ik zit op het snijvak tussen….. Echter…. we vergeten wel eens dat je die hokjes nodig hebt om te kunnen opereren op het snijvlak.

      Ik sprak recent een hele goede relatie van me die zei: de reden dat ik zo succesvol ben in organisaties is omdat ik altijd om de normale organisatielijnen heen werk. Echter, als iedereen dat zou doen heb je totale chaos. Mijn succes is dus afhankelijk van de mensen die juist dat doen waar ik zo’n probleem mee heb…. Doordenkertje he?

      Ik deel je mening dat een opleiding geen vereiste is voor een ander vak, maar educatie wel. Opleidingen zijn vaak wel een gestructureerde vorm van educatie en de meeste mensen zoeken die structuur. Ik heb er dus niets op tegen, maar er is heel veel meer. Dat is belangrijk ons te realiseren.

  • inHRM

    Bloggen is ook een onderdeel van het moderne leerproces. Je toetst je (nieuwe) gedachten.

  • Ha Bas,

    Ik ben het zeker niet oneens met je stelling, alleen je statements ter onderbouwing zijn mij soms echt te kort door de bocht. Deze met name:

    ” onder de 30 klagen onze mensen over een tekort aan opleidingsbudget, boven de 30 (zeker als er kinderen zijn) maken ze het niet meer op. Tegen de tijd dat ze 40 zijn hebben wij een probleem want ze zijn niet meer bij, maar we kunnen ze niet dwingen.”

    Is kinderen krijgen niet een biologisch gegeven en als zodanig niet te vergelijken met verantwoordelijkheid nemen voor je eigen carrière? Andere discussie.

    Kinderen krijgen is in ieder geval een privilege en inderdaad een hele verantwoordelijkheid om voor een ander leven verantwoordelijk te zijn naast het jouwe. Kinderen krijgen is helaas ook een noodzakelijk kwaad wanneer het om dagelijks werk, persoonlijke ontwikkeling en carriere maken gaat; dat werkt niet altijd lekker samen zeg maar. Alle ballen hoog houden willen we allemaal (ga ik even van uit) en dat probeer je ook aan alle kanten, maar wordt wel bijna onmogelijk gemaakt wanneer je naar bijv. de praktijkinvulling van werktijden kijkt (bij vooral ook IT leveranciers!).
    Van enige flexibiliteit is amper sprake; je zit gedetacheerd bij de klant die kris kras door het land zitten (zelden naast de deur) en tijdens reguliere werktijden dien je aanwezig te zijn. Part time 3 dagen werk werkt niet in die sector, als je geluk hebt werk je 4 ipv 5 dagen….

    Een vrij opleidingsbudget is mooi, maar je bent er al even tussenuit geweest om het kind te krijgen, het is belangrijk dat je weer an de slag gaat. Je werkt je het snot voor de ogen op kantoor (je bent ergens voor binnengehaald bij een klant en dat wil je zo optimaal mogelijk invullen, met aandacht en resultaatgericht) en thuis (rennen, vliegen, vallen en opstaan en ook het ouderwetse rust, regelmaat en reinheid probeer je in acht te houden… en natuurlijk werkt het niet helemaal volgens de boekjes).

    Je probeert zo lean and mean mogelijk werktijden te stretchen om een kind eerst te voeden (ik heb een half jaar borstvoeding gecombineerd met werk, bedenk je even hoe dat werkt gedetacheerd bij klanten… heb zelfs in een voorraadkast zitten kolven) en in een latere periode brengen en halen van de kids (weer net op tijd bij het KdV) en natuurlijk doen ze ook nog wat aan sport en muziek enzo. Op school draag je je steentje bij met voorlezen, in MR plaatsnemen, of helpen bij activiteiten ……. en kinderen worden te pas en te onpas ziek natuurlijk…
    Begrijp me niet verkeerd, ik vind het heerlijk om kinderen te hebben en geniet elke dag van ze! Ze leren me zoveel.

    Mijn partner in dit verhaal: hij is meer een ouder dan ik, minder carriere gericht, maar zat wel bij een werkgever zonder flexibele werktijden toen de kinderen klein waren.

    Alles bij elkaar is het een rat race en met name in de eerste periode (1-4 jaar) gebeurt er zoveel dat impact heeft op je leven dat het best lastig en soms onmogelijk is om je daarnaast ook verder te blijven ontwikkelen op je vakgebied (of te sporten, of vrienden en familie te onderhouden, of je hobby uit te blijven oefen, of een filmpje te pakken, etc.). Er zijn gewoon momenten in die periode dat je blij bent dat je het leven hebt.
    Echter, dat wil niet zeggen dat je je liefde voor het vak en je ambities kwijtraakt, in tegendeel, ik als vrouw en moeder vond het juist toen erg belangrijk om mezelf extra te laten zien en ging extra hard werken, pakte er een zelfstudie bij en wilde meer bereiken, had ambities. Dan kom je in de avond en nachturen terecht en dat houd je even vol, maar op een gegeven moment niet meer. Pas op de plaats nemen dan dus want zonder mij heeft niemand er iets aan natuurlijk.

    Wat ik wil zeggen: hadden ik en mijn partner meer flexibele werktijden gehad (andere begin en eind uren, meer thuiswerk mogelijkheden), dan had dat mij en mijn partner enorm geholpen; gewoon letterlijk veel minder verspilde tijd, energie en frustraties gekost. Hetzelfde geldt voor de schooluren, ook daar kan met verlengde schooldagen, naschoolse activiteiten en dergelijke, veel profijt zijn voor ouders die beiden werken. Dit naast het voordeel voor de kinderen die hun talenten extra kunnen aanboren.

    Goed, ik draaf weer door, verantwoordelijkheid nemen is een keuze inderdaad, maar werk- en andere omstandigheden spelen er wel een belangrijke rol in wanneer je het leven bekijkt vanuit de meerdere verantwoordelijkheden die je hebt.
    En anders is het dus de ene ouder focust op werk en de ander op de kinderen… en daar wil ik helemaal niet aan, maar is wel de bittere praktijk helaas en mede oorzaak voor de verspilling van heel veel vrouwelijk talent op de arbeidsmarkt (weer andere discussie;-).

    Ik denk en weet dat bij heel veel ook laagbetaalde banen flexibele werktijden helemaal niet aan de orde is en opvang is niet te betalen. Ook wordt ontwikkeling in dit type banen niet of nauwelijks gestimuleerd. Houd ze dom zeg maar. Hoe eerlijk is het dan om te zeggen dat iemand eigen verantwoordelijkheid moet en kan nemen?

    • Anouschka Scholten Kijk, daar zit denk ik het eerste fundamentele verschil van inzicht. Jij ziet kinderen krijgen als een biologisch gegeven, ik als een keuze. Volgens mij zijn er namelijk ook voldoende mensen die die keuze anders maken. Er is daarin geen goed of fout, maar inzien dat het een keuze is en dat je zelf verantwoordelijk bent voor die keuze geeft wel een heel ander beeld van hoe de meeste mensen er mee om gaan. Het is jouw keuze kinderen te krijgen, dus zijn het ook ‘jouw problemen’ waar je mee zit. Veel mensen maken daar echter een maatschappelijk probleem van. Als je kijkt naar productiviteit, zeker de eerste 10 jaar, zie je een significant verschil bij mensen met en zonder kinderen. Toch heb ik nog nooit een CAO gezien met twee loonschalen. Sterker nog. gezien de bijdrage aan kinderopvang van werkgevers gaan mensen met kinderen dus meer ‘verdienen’ (of in ieder geval kosten), terwijl ze minder productief worden. Heel krom eigenlijk, gezien vanuit een perspectief van werkgevers. Dat de staat het stimuleert en er vanuit maatschappelijke middelen dingen geregeld worden begrijp ik helemaal (voor de maatschappij heeft het veel voordelen), echter, ik blijf er wel bij dat het een keuze is. Geen biologisch gegeven.

      Verder stel ik nergens dat het makkelijk is. Ook stel ik nergens dat het niet met ups en downs mag of kan gaan. Natuurlijk heb je op een gegeven moment minder tijd en energie. Echter, dat is wel een hele belangrijk item, jij hebt het weer opgepakt. Dat is iets dat bij veel mensen ontbreekt. Ik hoor dan vaak ‘het kan niet’. Ik stel: het is een keuze. Precies wat Alexander hieronder zegt: het is een keuze om een uur ‘the voice’ te kijken of 3 TED talks.

      Ik probeer hier ook heel duidelijk te zijn dat ik goed personeelsbeleid en ondersteuning daarin niet ter zijde wil schuiven. Echter is het natuurlijk ook een keuze ergens te blijven werken, als je tenminste echt goed genoeg bent. Natuurlijk zouden werkgevers meer kunnen doen, maar het valt mij op dat de rol van de werknemer vaak tot lijdend voorwerp wordt gebombardeerd, en ik geloof dat je ook leidend voorwerp kan zijn zeg maar…. 😉

      • Jeetje, we verschillen idd best fundamenteel van mening.
        Hiermee zeg je dus dat kiezen voor kinderen per definitie betekent dat je niet kiest voor een carriere, Dus eigenlijk heel legitiem dat je dat dan splits als ouders onderling: zij voor de kinderen, hij voor de carriere (of anderom). Laten we het gat nog groter maken; stimuleer dat ook nog extra met de niet zorgende ouder CAO.
        Terugkomen op de arbeidsmarkt wordt zo wel haast onmogelijk gemaakt; ervaring blijven opdoen is de beste leerschool en noodzakelijk om te worden aangenomen op het (juiste) niveau of om door te stromen.

        En je zegt, ouders produceren per definitie minder dan niet-ouders; de statistieken bewijzen het. Dat is gemakkelijk. Heb je dat over een langere periode bekeken en wat zegt het over de kwaliteit van werk (en de organisatie en de maatschappij?), en onder welke omstandigheden bij welk werk?

        Wat is er trwns mis met The Voice kijken in je vrije tijd als dat gelukkig maakt, ontspant en je hernieuwde energie geeft om vervolgens nog wat werk te verrichten?

        Ik vind de focus op werk zoals jij voorschrijft doordraaien en niet in lijn met hoe de wereld van alledag er uit ziet; het is niet het ene of het andere. Ik denk dat overheid, werkgevers en werknemers meer verantwoordelijkheid nemen wanneer er wordt geïnvesteerd in mensen, ongeacht de levensfase waar zij inzitten. Dat betaalt zich dubbel zo hard terug en schept kansen en mogelijkheden voor meer mensen dan alleen degenen die zeggen ‘dan maar geen kinderen’.

        • Nee, dat zeg ik niet, dat maak jij er nu van. Ik stel dat het kiezen voor kinderen een keuze is. Ik zeg niet dat je dan geen carrière meer kan hebben, maar dat je kinderen niet als excuus mag gebruiken voor het hebben van een minderen carrière. Het is een keuze dat als je dat niet kan combineren, je er voor kiest.

          Ook stel ik niet dat ouders per definitie minder productief zijn dan niet ouders. Gemiddeld is niet per definitie. Ik zeg toch ook niet dat ik voor een dubbele CAO ben, ik zeg dat het vanuit de statistiek geen vreemde gedachte zou zijn. Sociaal zou ik het onacceptabel vinden.

          Dus ik denk dat je me (zoals velen, altijd ouders op de een of andere manier) verkeerd begrijpt. Ik stel niet dat we ouders moeten straffen, verre van. Ik stel echter ook dat ouders hun ouderschap niet als excuus mogen gebruiken als het minder gaat met hun carrière. Dat is namelijk een keuze. Een logische keuze misschien, een terechte keuze, maar wel een keuze!

          Ik deel je mening ook dat er geïnvesteerd moet worden in mensen, ongeacht hun levensfase en als het even kan ook gericht op hun levensfase! Sterker, in mijn nieuwe boek heb ik daar zelfs een stuk over gewijd (m.b.t. het beloningsmodel van de flexibele kern). Echter, wat ik OOK stel is dat die mensen zelf ook een bepaalde verantwoordelijkheid hebben. Want zoals je kan lezen in het artikel: die verantwoordelijkheid word vaak niet genomen. IT bedrijven zien dat b.v. aan het opmaken van dat opleidingsbudget. Dan is het er, biedt men het aan, maar wordt het dus niet gebruikt.

          Om je een idee te geven van wat ik bedoel: mijn vader heeft toen ik klein was een behoorlijke studie erbij gedaan. Dat hield in dat hij inderdaad 2 avonden in de week aan het studeren was, vaak nadat ik en mijn broer in bed lagen. Dat heeft twee zware tropen jaren voor hem ingehouden (ik heb daar verdomd weinig van mee gekregen in die tijd moet ik zeggen). Dat zie ik nu ook gebeuren bij sommige mensen, terwijl veel andere stellen dat het ‘niet te combineren is’.

          Wat ik dus stel is dat je ook een stuk eigen verantwoordelijkheid hebt om de kansen die je geboden worden te nemen. En die kansen worden je geboden, als het niet door je werkgever is, is het wel in de cloud.

          • Wat is dat toch dat je zo verkeerd begrepen wordt? Ik kon me al niet voorstellen dat je dat exact zo meende zoal je het zegt, maar het staat er wel. Vandaar de reactie en goed dat je nuanceert.
            Van te voren inzien wat ouderschap allemaal betekent op carrierevlak zodat je de juiste keuze maakt, tja zo werkt dat niet. Ik ben niet iemand die haar carriere van a tot z heeft uitgestippeld (wie wel eigenlijk nog?) laat staan dat je dan weet welke invloed ouderschap er op heeft. Kinderen komen vanuit werk bekeken, ‘nooit uit’ en zoveel heb je niet meer te kiezen op bepaalde leeftijd.

            Als je er dan dus voor ‘kiest ‘ (of het risico neemt, of de sprong waagt, of gezinsondernemer wordt) dan kies ik echt nog steeds niet voor minder carriere; volgens mij wordt er als een gek gecombineerd, wie wil niet de ideale work life balance?!
            En dan zie je hoe slecht work en life op elkaar aansluiten wanneer kinderen om de hoek komen kijken. Ja, dat heeft dus invloed op de carriere van een ouder, hoe welwillend en verantwoordelijkheid nemend ook.

            Dit is een ongoing proces dat mensen num maakt, niet slagvaardig en niet pro actief. Het is een cultuur en mentaliteit die maakt dat verantwoordelijkheid nemen minimaal is, want in hoeverre word je ervoor beloond in de heersende orde?

          • Hoi Anous,

            Nou, volgens mij staat het er niet, maar wil jij het zo lezen. Maar goed, zoals we vanavond ook al face-to-face tot de conclusie zijn gekomen volgens mij hebben wij een duidelijk verschil van mening over het uitgangspunt. Jij vindt kinderen krijgen een biologisch gegeven, ik een keuze. Ik vind je stelling trouwens best eng, want daarmee stel je dus eigenlijk ook dat bewust kinderloze mensen onnatuurlijk zijn, maar laten we die discussie maar niet hier gaan voeren.

            Is het zo dat er heel veel mis is met de manier waarop heel veel organisaties om gaan met carrières en ouders? Ja, zonder meer. Echter is dat ook bekend, hoe graag ik het ook zou veranderen.

            We zijn echter al geheel voorbij het hele punt van deze blog, wat helemaal niet ging over het combineren van ouderschap en carrière (dat staat ook nergens in het artikel). Het ging erover dat als jij de verantwoording kan dragen voor kinderen (en in Nederland mag gelukkig iedereen die keuze zelf maken) je ook de verantwoordelijkheid kan dragen (in mijn optiek) voor je eigen leven en daarmee je eigen carrière. Natuurlijk geholpen waar dat nodig is, maar iedereen is daar in mijn optiek dus ook mede voor verantwoordelijk.

          • Amen! Over en sluiten;-) #KanNogWel20.000DingenHieroverKwijt